Bài viết lưu trữ năm 2021 trình bày quan điểm và ví dụ của tác giả về đặt nghệ danh, không phải kết luận nghiên cứu hay bảo đảm thành công thương hiệu. Các giai thoại nguồn gốc nghệ danh, tiểu sử, phát ngôn và nhận xét về nghệ sĩ/fandom là thông tin được tác giả thuật lại, chưa được ban biên tập xác minh độc lập. Nhận định fandom đầu tiên có lightstick riêng không được xem là kỷ lục đã kiểm chứng. Cách gọi ngoại hình trong bài là nguyên văn ví dụ lịch sử, không phải tiêu chuẩn đánh giá con người. Không suy đoán danh tính học viên ẩn danh; các hướng dẫn không thay thế việc kiểm tra quyền tên gọi, nhãn hiệu hay quyền của bên thứ ba.
Một bạn học viên lớp Thương hiệu Cá nhân và Truyền thông Chuyên nghiệp gọi cho cô giáo nhờ tư vấn "chọn nghệ danh".
Thực ra, bạn vốn đã là diễn viên có tiếng, cũng đã tham gia nhiều tác phẩm điện ảnh trong nước và quốc tế, nhưng bạn cảm thấy "tên mình có vấn đề".
– Tại sao em thấy cái tên em có vấn đề?
– Vì nó không đặt biệt, và dễ gây nhầm lẫn.
– Vậy bây giờ em muốn cô giáo giúp gì?
– Em muốn cô đặt cho em một nghệ danh mới, cho giai đoạn phát triển sắp tới của em.
Đặt, thì cô đặt được, nhưng cần nhiều thời gian nghiên cứu. Nên trước mắt, cô giáo sẽ tư vấn cho em hướng suy nghĩ để em tự đặt trước xem sao?
Đầu tiên là thiết lập mục tiêu. Mục tiêu của bạn rất đơn giản là không gây nhầm lẫn, sau đó bổ sung là thuần việt cho dễ đọc và dễ nghe, dễ nhớ, dễ gọi.
Ở phần này, cô giáo có lưu ý nhỏ rằng nếu có khát khao trở thành một nghệ sỹ lớn, thì tốt nhất nên giữ lại tên thật của mình. Vì, đến một lúc nào đấy, khi quá nổi tiếng rồi, em sẽ rất quý trọng cái tên cha sinh mẹ đẻ của mình, và thật hạnh phúc nếu cái tên đó trở thành một thương hiệu, một biểu tượng đối với mọi người.
Như vậy, bạn có 2 lựa chọn. Hoặc là lựa một nghệ danh abc xyz nào đó hoàn toàn không liên quan đến họ tên thật hiện nay.
Trường hợp đó, cô giáo tạm gác lại. Cô tư vấn trong trường hợp bạn muốn chọn nghệ danh gắn với tên thật hiện nay.
Cách này tương đối an toàn, giúp bạn "phân biệt" với những nghệ sỹ trùng tên, nhưng vẫn "chừa đường lui" khi bạn thực sự có chỗ đứng vững chắc và muốn giữ lại chỉ tên cúng cơm của bạn như một nghệ danh.
Cách làm này không khó, bạn chỉ cần nghĩ ra một "tiền tố" hay "hậu tố" gắn vào cái tên hiện tại là xong. Vấn đề là, tiền tố hay hậu tố đó đừng chỉ được sinh ra với mục tiêu "cho dễ nhớ" hoặc là "cho khác lạ".
Thí dụ, Nukan Nam Cường hay S.T Sơn Thạch là những kiểu tiền tố được thêm vào để tạo ra nghệ danh chỉ với mục đích "cho khác với người ta". Ngọc Anh Sao Mai, Hương Giang Idol hay Hải Yến Idol là kiểu hậu tố thêm vào trở thành nghệ danh chỉ mang chức năng "khỏi gây nhầm lẫn".
Phần thêm vào này, sẽ rất hay nếu nó có câu chuyện ở phía sau.
Thí dụ tiền tố Noo trong nghệ danh của Noo Phước Thịnh kể được câu chuyện tên gọi ở nhà của Noo là Nôel, nhưng khi tam gia showbiz, chữ Nô được đổi thành Noo cho khỏi trùng với chữ No (không) trong tiếng Anh, sợ mang sắc thái không tích cực. Tương tự với nghệ danh của Chi Pu. Công thức ở đây là mang tên thật Chi cộng thêm hậu tố gấu Pooh (nhân vật hoạt hình mà cô yêu thích), rồi đổi qua Pu cho thuần Việt trở thành Chi Pu.
Nếu câu chuyện của Noo và Chi Pu chỉ mang ý nghĩa cá nhân, thì câu chuyện của Thảo Trang xấu lạ lại truyền cảm hứng hơn. Vì nó vừa làm rõ một nét ngoại hình đặc biệt của Thảo Trang, vừa như một lời tuyên ngôn rất mạnh mẽ về ý chí của cô.
Thảo Trang chọn không đi theo số đông, nhìn thẳng vào điểm yếu của mình, đồng thời cam kết đầu tư rất nhiều vào âm nhạc thay vì quá chú trọng ngoại hình. Đó là một nghệ danh tốt.
Tương tự với trường hợp của rapper Kimese (tên thật là Quách Cẩm Lê). Cô từng là hiện tượng của nhạc Việt khi 14 tuổi đã có ca khúc rap đầu tay.
Ban đầu, nghệ danh của cô là Kim JoJo, bắt nguồn từ tên của hai ca sĩ người Mỹ – Lil’ Kim và Jo Jo. Sau này, Kim đã thay đổi nghệ danh thành Kimmese để đánh dấu sự trưởng thành trong âm nhạc. Nghệ danh của cô được ghép từ Kim cộng với Vietnamese. Đây cũng là một dạng nghệ danh có câu chuyện truyền cảm hứng, mạnh mẽ như một tuyên ngôn và thể hiện rõ nét cá tính của nghệ sĩ.
Hay như Sơn Tùng M-TP thì thực ra tên thật của ca sỹ này là Thanh Tùng chứ không phải Sơn Tùng. Anh từng chia sẻ "Tùng là cây tùng, Sơn là núi. Sơn Tùng là cây tùng mọc trên núi, vươn cao đón ánh mặt trời. Tùng đổi nghệ danh này vì muốn đánh dấu bước tiến mới trên con đường âm nhạc". Cô giáo cũng cho rằng đây là một nghệ danh tốt, vì nó có câu chuyện, lại thể hiện lời cam kết, khát vọng chinh phục mạnh mẽ của người nghệ sỹ.
Jack tên thật là Trịnh Trần Phương Tuấn, nhưng anh chọn nghệ danh Jack để bày tỏ tình cảm với cha mình. Lý do là, cha anh rất hâm mộ Thành Long – Jackie Chan. Và bản thân Jack cũng hâm mộ Thành Long, coi sự thành công của Jackia Chan như mục tiêu để bản thân phấn đấu.
Riêng trường hợp của Jack, thì sự hay ho nhiều hơn – theo đánh giá của cô giáo – lại nằm ở cái tên fandom Đom Đóm. Vì theo các bạn giải thích thì đom đóm là một nguồn sáng tự thân (tự phát sáng), không cần đến yếu tố bên ngoài. Thêm nữa, đom đóm lại đi theo đàn, thể hiện sự đoàn kết của FC với thần tượng.
Rõ ràng nếu để chọn một biểu tượng nào đấy thể hiện được khát khao tỏa sáng thì đom đóm hội tủ cả mong muốn, cả khát khao, cả tinh thần đoàn kết, cả quyết tâm mà không… quá lố!
Đom đóm cũng hay hơn các nghệ danh – thương hiệu khác ở chỗ nó được "đóng gói" thành biểu tượng. Dễ liên tưởng và dễ thể hiện ở các vật phẩm truyền thông. Thí dụ fandom của Jack cũng là fandom đầu tiên trình làng một dạng đèn cổ vũ lightstick rất riêng, không trộn lẫn với nhiều ca sĩ khác.
Tóm lại, khi chọn một nghệ danh, chúng ta cần lưu ý:
1) Tạo ra được sự khác biệt
2) Có câu chuyện
3) Nên là một câu chuyện truyền cảm hứng
4) Thể hiện được cá tính, tuyên ngôn, mục tiêu, lời hứa nhưng có đủ sự khiêm cung cần thiết
5) Đóng gói được thành một biểu tượng dễ nhớ, đáng yêu thì càng tốt
Chúc các em lựa chọn được cho mình một nghệ danh, hay nickname nào đó thật tuyệt vời.
Nguyễn Ngọc Long — bài viết lưu trữ ngày 2021-04-17. Nội dung phản ánh thời điểm đăng gốc. Nguồn Facebook.
